water 65-80%
eiwit 15-20%
vet 1 -20%
mineralen ijzer, jodium en calcium, vitamines A, B-complex, C en D.
Eiwit:
Vis levert viseiwit welke zeer licht verteerbaar is en van hoge biologische waarde is. Eiwitten worden ook wel de bouwstenen van het lichaam genoemd. Eiwitten zijn opgebouwd uit de elementen koolstof, waterstof, zuurstof en stikstof. Ze zijn noodzakelijk voor de groei, herstel en instandhouding van lichaamscellen en weefsels en ze zijn een noodzakelijk bestanddeel van bloed, enzymen en hormonen.
Vet:
Het onderwerp vetten staat wereldwijd al jarenlang op onderzoeksprogramma’s van diverse universiteiten en instituten. Wetenschappers hebben bijvoorbeeld vastgesteld dat, als ze bewoners van verschillende Europese landen vergelijken, er minder sterfte door hart- en vaatziekten is als de voeding weinig verzadigd vet bevat.
Zo is bijvoorbeeld al lang bekend dat onder Eskimo’s in Groenland en in de bevolking Japan het probleem van hart en- vaatziekten in verhouding maar gering is. Het is ook bekend dat Eskimo’s en Japanners grote viseters zijn. Nederlands onderzoek toonde aan dat een kleine hoeveelheid vis bescherming biedt tegen de sterfte aan hartziekten. De onderzoekers leggen een relatie met de sterk onverzadigde vetten die in vis voorkomen.
Van recente datum zijn de ontdekkingen dat de vetten in vis zouden helpen om de kans te verkleinen dat suikerziekte (diabetes mellitus) of dementie ontstaat. Uit onderzoek onder ouderen blijkt dat degenen die regelmatig vis aten, minder kans hadden om diabeet te worden. Dat geldt trouwens niet alleen voor Nederlanders. Eerder ontdekten onderzoekers al dat onder Eskimo’s, grote viseters, diabetes mellitus maar weinig voorkomt
Haring, makreel, zalm, paling, sprot en heilbot zijn voorbeelden van vette vissoorten. Ze bevatten de gunstige, sterk onverzadigde vetten. Dit onverzadigde vet werkt zelfs cholesterolverlagend.
Kabeljauw, schol, schelvis, koolvis en bijvoorbeeld (tong)schar zijn vissen die weinig vet bevatten. Als u ze met vet bereidt, kies dan olie of bak- en braadvetten die rijk zijn aan onverzadigde vetten. Het lage vetgehalte van veel vissen maakt ook dat ze in verhouding maar weinig calorieën/kjoules leveren.
Handig voor wie let op zijn lichaamsgewicht.
Omega 3 vetzuren:
Er is aangetoond dat omega 3 vetzuren, langketenige onverzadigde vetzuren, essentiële nutriënten zijn voor de mens. Dit betekent dat de mens deze stoffen niet zelf aan kan maken. Door de voedselketen komen de omega-3-vetzuren in (vooral vette) vis en schelpdieren terecht. Aanbevolen wordt om vetten in het dieet te vervangen door omega 3 vetzuren. Dus door bijvoorbeeld 1 of 2 keer per week vis in plaats van vlees te eten. Om de hoeveelheid omega 3 vetzuren toe te laten nemen is het meestal voldoende om 2 gram per dag extra te eten. Dus bijvoorbeeld door 100 tot 300 gram vis, met een hoog gehalte aan deze vetzuren, per week te eten. Voor sommige mensen zijn supplementen geschikt. Bijvoorbeeld voor mensen die geen vis kunnen of willen eten.
Deze vetzuren hebben invloed op de bloeddruk, ontstekingsziekten en de functies van de bloedplaatjes. Ook hebben ze invloed op het cholesterolgehalte van het bloed. En hiermee een positieve invloed op hart- en vaatziekten.
Mineralen:
Mineralen (zoals bij ijzer en calcium) zijn onder andere nodig voor een juiste samenstelling van het bloed en voor stevige botten. Visproducten zijn rijk aan mineralen.
IJzer:
Het gehalte ijzer is in vis lager dan in vlees doordat er in vis minder bloed aanwezig is. Het ijzer komt vooral voor in de organen van de vis.
Jodium:
Vis is vooral een belangrijke bron van jodium. Jodium is nodig om de schildklier goed te laten werken. Er zijn maar weinig voedingsmiddelen die zorgen voor de aanvoer van dat mineraal. Dit spoorelement is een bouwsteen van de schildklierhormonen. Deze hormonen zijn noodzakelijk voor de groei, ontwikkeling van het zenuwstelsel en het op peil houden van de ruststofwisseling en de hartfunctie.
Jodium komt in kleine hoeveelheden voor in levensmiddelen. Het zit met name in zeevis, schaal- en schelpdieren, vlees, broodproducten en een beetje in melkproducten. Omdat er in het verleden vaak tekorten ontstonden aan jodium is het verplicht gesteld om jodium bevattend zout te gebruiken in brood.
Calcium:
Vis als onderdeel van een gevarieerde maaltijd draagt bij aan het calcium voorziening.
Vitamines:
Vitamines zijn nodig om de diverse processen in ons lichaam soepel te laten verlopen. Vis levert niet alleen B-vitamines, met name vitamine B12, maar ook vitamine A en vitamine D. Vitamine A en D3 zijn in vet oplosbare vitamines, ze komen voor in de vettere vissoorten. Vitamine C zit vooral in de hom, kuit en de lever.
Vitamine A:
Dit is een in vet oplosbare vitamine en komt dus vooral voor in vette vissoorten.
Deze vitamine is in het menselijk lichaam nodig voor:
* de opbouw en werking van weefsels
* weerstand tegen infecties
* vorming van sommige hormonen
* vorming van het staafjesrood en het netvlies van het oog
Een tekort aan vitamine A kan leidden tot nachtblindheid en groeistoornissen.
Vitamine B12:
Vitamine B is oplosbaar in wateren komt meer voor in magere vis. Regelmatig vis eten zorgt voor voldoende aanvoer van deze vitamine.
Deze vitamine is in het menselijk lichaam nodig voor:
* vorming van belangrijke eiwitverbindingen
* het maken van zenuwweefsel
* vorming van rode bloedlichaampjes
Een tekort aan vitamine B12 kan leidden tot degeneratie van het zenuwweefsel en een tekort aan rode bloedlichaampjes.
Vitamine C:
Vitamine C is oplosbaar in wateren komt meer voor in magere vis. Vitamine C zit vooral in de hom, kuit en de lever.
Deze vitamine is in het menselijk lichaam nodig voor:
* de stofwisselingen in de cellen
* opbouwprocessen in de weefsels
* vorming witte bloedlichaampjes
* vorming bijnier hormonen
* benutting van het mineraal ijzer in het lichaam
* de vorming van hemoglobine en het beenmerg
Een tekort aan vitamine C kan leidden tot:
* groeistoornissen van organen en het skelet
* bloedarmoede
* verminderde weerstand tegen infecties
Vitamine D3:
Dit is een in vet oplosbare vitamine en komt dus vooral voor in vette vissoorten en vislevers. Haring, makreel, schelvis en kabeljauw- en tonijnlevers verschaffen deze vitamine.
Deze vitamine is in het menselijk lichaam nodig voor:
* de absorptie van calcium
* bestrijding infectiekiemen
* activeert en reguleert het calcium huishouding
Een tekort aan vitamine D3 kan leidden tot:
* bot ontkalking |
